اسپکتروفتومتر چیست؟ و چه کاربردهایی دارد؟

اختراع اسپکتروفتومتر یا طیف سنج، یک انقلاب منحصر به فرد در زمینه شناخت خواص نوری مواد ایجاد کرد. این اختراع به اندازه ای مهم است که یک سری از پروژه های علمی و زیستی بدون شیوه های اسپکتروفتومتری غیرممکن است. اهمیت این شیوه به حدی زیاد است که در بیشتر مقالات علمی در زمینه شیمی و مواد، جایگاه ویژه ای پیدا کرد. در این مطلب از هلدینگ KTG سعی داریم در رابطه با اسپکتروفتومتر چیست؟ توضیحاتی ارائه دهیم و انواع آن را مورد بررسی قرار دهیم. با ما همراه باشید.

اسپکتروفتومتر چیست؟

در جواب این سوال که اسپکتروفتومتر چیست؟ بایستی بگوییم اسپکتروفتومتری شیوه ای است که از طریق یک ماده شیمیایی میزان جذب نور اندازه گیری می شود و همچنین اندازه گیری شدت نور موقع عبور پرتو نور از محلول نمونه است. اصل این روش بر این اساس است که هر ترکیب نور را در محدوده طول موجی مشخص جذب کرده و یا عبور می دهد. همچنین این اندازه گیری به منظور اندازه گیری میزان یک ماده شیمیایی شناخته شده نیز کاربرد دارد.

اسپکتروفتومتری از جمله مفیدترین شیوه های آنالیز کمی در عرصه های گوناگون اعم از شیمی، فیزیک، بیوشیمی، مهندسی مواد و شیمی و کاربردهای بالینی محسوب می گردد. به این دلیل که طیف سنج این توانایی را دارد که ماده را در کوچکترین مقیاس تحلیل کند، در آزمایشگاه های شیمی، پزشکی (بیوشیمی)، فیزیک، اپتیک، مواد، آب و پساب و... بسیار مورد استفاده قرار می گیرد.

 کاربرد اسپکتروفتومتر چیست؟

در رابطه با اینکه کاربرد اسپکتروفتومتر چیست؟ لازم است بدانید، انواع ترکیبات آلی، معدنی و یون های فلزی در اندازه گیری کیفی و کمی مورد استفاده قرار می گیرند. تعیین غلظت مواد، اندازه گیری به کمک دستگاه اسپکتروفتومتر فعالیت آنزیم های مختلف، کلسترول، تری گلیسیرید، قند، لیپوپروتئین ها، اوره، کراتین و ترکیبات مشابه، انواع آنالیت های بالینی و تحقیقاتی، انواع داروها و تمامی یون های فلزی امکان پذیر است. این دستگاه علاوه بر تمامی موارد فوق قابلیت اندازه گیری نمونه های بسیار ریز را دارد و بر همین اساس به منظور تجزیه عناصر مولکول های RNA به کار برده می شود. از این رو از جمله کاربردهای دستگاه اسپکتروفتومتر می توان به حوزه های گوناگونی همچون تجزیه مواد در شاخه های شیمی، مواد، کشاورزی، پزشکی و… اشاره داشت.

انواع اسپکتروفتومتر

به طور کلی دو نوع اسپکتروفتومتر وجود دارد که با نام اسپتروفتومتر معمولی و آرایه دیودی شناخته می شوند. در ذیل به بررسی آنها خواهیم پرداخت.

اسپکتروفتومتر معمولی

در ادامه توضیح اسپکتروفتومتر چیست؟ لازم است بدانید که در این نوع از اسپکتروفتومتر نور چند رنگ از شکاف ورودی دستگاه رد شده و تبدیل به باریکه نور می گردد. پس از آن باریکه نور از طریق یک المان پاشنده (به عنوان مثال منشور)، پخش می شود. از طریق شکاف خروجی طول موج مدنظر مشخص شده و نور تک رنگ از نمونه عبور می کند و در نتیجه به سوی آشکارساز هدایت خواهد شد.

این نوع از اسپکتروفتومتر به منظور اندازه گیری میزان جذب در یک نقطه از طیف کاربرد دارد. اما به منظور اندازه گیری ترکیبات گوناگون در طول موج های متفاوت و یا کسب طیف نمونه ها لازم است در پی یک شیوه جایگزین بود. چرا که در اینگونه اندازه گیری هایی بایستی بخش هایی از مونوکروماتور حرکت داده شود و این موضوع به این خاطر که غیرقابل تکرار است، مناسب نخواهد بود.

اسپکتروفتومتر آرایه دیودی

در نوع دوم از انواع اسپکتروفتومتر چیست؟ باید بگوییم که نور پلی کروماتیک از نمونه عبور می کند و به سوی شکاف ورودی هدایت می گردد. در قسمت پلی کروماتور نور عبور شده از نمونه بر آرایه دیودی توزیع می شود. هر یک از دیود ها یک رشته باریک از طیف را اندازه گیری می کنند. قسمت پلی کروماتور شکاف ورودی و المان پاشنده را دربرمی گیرد. به این خاطر که موقعیت نسبی نمونه و المان پاشنده نسبت به اسپکتروفتومتر معمولی معکوس می گردد، این مدل اغلب با عنوان اپتیک معکوس شناخته می شود.

نحوه استفاده از محصول

1. مهم ترین نکته ای که در خصوص اسپکتروفتومتر چیست؟ باید بدانید این است که اسپکتروفتومتر را طی هر نوبت استفاده کاليبر کنید.
2. در طول مدت اندازه گیری بایستی محفظه نمونه را بسته نگه داشت.
3. از استفاده دوباره کووت های یکبار مصرف پرهیز کنید.
4. در طول موج کمتر از310  نانومتر تنها کووت های کوارتز را مورد استفاده قرار دهید.
5. در صورتی که حلال های آلی را به کار می برید، کووت های پلاستیکی را مورد استفاده قرار ندهید.
6. جهت تهیه محلول های استاندارد لوازم شیشه ای با جنس سيليکات بور که کيفيت بالایی دارند، را به کار ببرید .حتی الامکان از استفاده ظروف شیشه ای که دارای تركيبات اکسیدسدیم هستند، پرهیز کنید. زیرا این ترکیب در نتیجه تماس طولانی مدت با محلول استاندارد جذب محلول می شود و نتايج غلطی نشان می دهد.
7. کووت های شیشه ای را بعد از استفاده با احتیاط تمیز کنید و از کووت هایی كه سطوح خارجی آنها دارای خراشيدگی است، استفاده نکنید.
8. از معرف هایی که دارای کیفیت مطلوبی هستند، استفاده کنید.محلول هایی که کیفیت پایینی دارند، در غلظت های بسيار پایین هم ایجاد آلودگی می کنند. آب يا محلول هایی که به منظور رقیق سازی مورد استفاده قرار می گیرند، بایستی فاقد ناخالصی باشند.
9. مطمئن شوید كه نمونه ها يا استانداردها كووت گاز توليد نمی كنند.
10. نکته دیگری که در رابطه با سوال اسپکتروفتومتر چیست؟ بایستی درنظر داشته باشید این است که کلیه مواد از قانون بیر پیروی نمی كنند.آزمایش خطی بودن را در محدوده غلظت های موردنظر انجام دهید و چندین محلول استاندارد با غلظت های بالا تهیه کنید و نتایج آن را به دست آورید.  مواردی که قانون بیر تحت تاثیر آنها قرار می گیرد عبارتند از:

الف(  غلظت بالای محلول در نتيجه مشاركت مولکولی يون های موجود.

ب(  تفاوت مقدار آب گيری در غلظت های پایین که باعث ایجاد تغییر در ماهیت کمپلکس های یونی می شود.

ج(  در مواردی که مقدار جذب با  قانون بیر  مطابقت ندارد با بهره گیری از استانداردهای معین نموداری رسم نمایید. نمودار جذب در مقابل غلظت و غلظت نمونه مجهول را از نمودار به دست آورید.

فروش اسپکتروفتومتر در هلدینگ KTG

هلدینگ KTG ارائه دهنده انواع دستگاه های مورد نیاز آزمایشگاه ها و صنایع گوناگون از جمله اسپکتروفتومتر است. گروه K.T.G در راستای تضمین کیفیت و ایجاد رضایت مندی در مشتریان خود کالاهای درخواستی را از کمپانی های معتبر داخلی و کشورهای اروپایی، آمریکایی و آسیایی مطابق با استاندارد مورد تایید و کیفیت بالا تهیه و عرضه می کند.

شما می توانید تعمیر و کالیبراسیون تجهیزات آزمایشگاهی خود را به متخصصین و کارشناسان ما بسپارید. تمامی محصولات این هلدینگ دارای یک سال ضمانت و 10 سال خدمات پس از فروش هستند. لطفا به منظور کسب اطلاعات بیشتر در خصوص اینکه اسپکتروفتومتر چیست؟ و همچنین خرید دستگاه اسپکتروفتومتر آزمایشگاهی با کارشناسان گروه ما تماس حاصل بفرمایید.

منبع: هلدینگ ktg

مقاله: اسپکتروفتومتر چیست؟